مهندس سجاد قاسمی دوشنبه 22 آبان 1396 09:48 ب.ظ نظرات ()


مقدمه

در مهندسی و تولید صنعتی، بخش کنترل کیفیت و مهندسی کیفیت به بخشی گفته میشود که به درست کردن روشهایی مشغول است تا کارخانه بتواند به وسیله آن روشها از مرغوبیت و مشتری پسند بودن کالاهای تولیدی خود مطمئن گردد این روشها و سیستمها معمولاً با همکاری با دیگر رشته های مهندسی و بازرگانی طراحی میشوند .



کنترل کیفیت یکی از مباحث مهندسی صنایع و سیستم هاست  

کنترل کیفیت علاوه بر دسترس پذیر کردن کیفیت،بهره وری فعالیت سازمان را نیز افزایش می دهد در این راستا بسته به نوع عوامل موثردر کیفیت و وسعت حوزه ی بررسی ،کنترل کیفیت آماری،تضمین کیفیت و کنترل کیفیت فراگیر مطرح شده اند.

هر یک از کنترل های اشاره شده به مقدمات و ابزاری نیاز دارند که طراحی و پیاده سازی آنها در مهندسی صنایع وسیستم ها مورد مطالعه قرار می گیرند.

کنترل کیفیت واحدی است که در زمینه ی اداره ی استانداردهای تعیین شده از سوی سازمان وهمه ی موادی که توسط سازمان مصرف و تولید می شوند مسئول است و بازرسی یک قسمت مهم از این جریان است.

 

کیفیت چیست ؟؟


واژه ((كیفیت)) خود منشا سردرگمی های زیادی است، زیرا در صحبت های روزمره معمولاً دلالت بر ((برتری)) دارد,در این صورت واژه كیفیت دارای نوعی ارزش ذهنی می شود كه تشریح آن به آسانی ممكن نیست، امّا اكثریت مردم باور دارند كه آن را می فهمند و توان تشخیص آن را دارند. در حال حاضر كیفیت در صنعت تولید و به طور فزاینده در حوزه های دیگر بار مفهومی دقیق تری دارد كه به معنی شناسایی ویژگی های یك فرآورده یا نوعی خدمت، به گونه ای كه خواسته های مشتری را در سطح قابل قبولی برآورده تعبیر می شود. در این صورت كیفیت نوعی ارزش عینی دارد كه قابل اندازه گیری و سنجش است.سطح این ارزش، تصریحاً یا تلویحاً، بر اساس توافق بین مشتری و عرضه كنندگان مشخص می گردد. مفهوم عینی كیفیت همین است كه در سراسر این مقاله دنبال می شود.

كیفیت به عنوان مجموع خواست های مقبول مشتری دو خصوصیت اصلی دارد:
انتظار مشتری، یعنی این كه محصول تولیدی باید خواست هایش را برآورد كاستی های موجود در محصول یعنی این كه در برآوردن هدف موردنظر با شكست روبرو می شود یا این كه نارضایتی به دنبال دارد.
صنایع تولیدی به منظور برآوردن رضایت مشتری باید از طریق فرآورده های تولیدی در دو جهت اقدام كنند از دیدگاه بیرونی، در نظر داشتن خواست های مشتریان فراورده ها؛از دیدگاه درونی، در نظر گرفتن پیامدهای تنوع انسانی و ابزاری به منظور هر چه كمتر كردن تعداد فرآورده های ناقص. 
این مفاهیم كلی برای فراورده های اطلاعاتی نیز همچون سایر فراورده های بشری كاربرد دارد.



تاریخچه کنترل کیفیت 

در مراکز در قرون وسطی به دلیل سادگی فرآیند تولید , هر کارگر می توانست تمام قسمت های یک کالا را به تنهایی بسازد . از این رو لذت حاصل از تولید کل کالا به جایی جزئی از آن کافی بود تا کارگر وقت بیشتری را برای رسیدن به کیفیت بالای کالا صرف نماید . انقلاب صنعتی باعث کاهش این انگیزه شد . چرا که دیگر کارگر بر خلاف گذشته , سازنده یک کالا نبود بلکه تنها جزء کوچکی از فرآیند ساخت آن را بر عهده داشت . در انقلاب صنعتی , روسای کارخانجات بزرگ نمی توانستند شخصا بر تمام وقایع نظارت داشته باشند . بنابراین ناچار بودند به طریق دیگری مشکلات را حل نمایند . این امر به منظور حفظ منافع اقتصادی و ایمنی مصرف کننده و نیز افزایش میزان تولید و به وجود آمادن رقابت مورد توجه جدی قرار گرفت و به این منظور به کارگیری روشهای بازرسی برای جلوگیری از عرضه محصولات نامرغوب یا معیوب به بازار به سرعت گسترش یافت . حتی بسیاری از واحد های تولیدی به منظور اطمینان خاطر مصرف کنندگان و گاه به عنوان ابزارهای تبلیغاتی اعلام می کردند که در تولید خود از روشهای بازرسی صد در صد بهره می برند . بنابراین اولین مرحله کنترل کیفیت پدیدار شد که هدف از آن فقط جداسازی محصولات معیوب از سالم بود و به منظور کاهش تعداد محصولات معیوب , ابداع روشهای علمی جدیدتر ضرورت یافت . در سال 1994 دکتر والتر شوهارت آمریکایی اولین نمودارهای آماری را به منظور کنترل فرآیند تولید ابداع و معرفی نمود . بنابراین وی را پایه گذاری کنترل کیفیت آماری می شناسند . ولی استفاده از علم آمار در صنعت از این زمان آغاز نشد . علت این امر اعتقاد نداشتن مدیران تولید به روشهای آماری و همچنین کمبود متخصص علم آمار تولیدی بود.


اهداف کنترل کیفیت


حفظ استانداردهای تعیین شده،کشف و تصحیح انحرافات پروسه درعمل و ارزیابی کارایی واحد ها و افراد.


فعالیت های کنترل کیفیت


1-کنترل طرح محصول و هم چنین طرح فرایند.
2-کنترل مواد ورودی.
3-کنترل حین تولیدبه منظور اقدامات پیشگیرانه.
4-مطالعات ویژه در فرایند با هدف ریشه یابی مشکلات اصلی.



عوامل ایجاد کالای بی کیفیت


1-خطاهای انسانی.
2-مواد اولیه.
3-ماشین آلات و ابزار آلات.
4-محیط تولید.
5-ضعف در طراحی.


عوارض ناشی از کالای معیوب


1-ادعای خسارت.
2-برگشت محصولات تولید شده.
3-هزینه های اصلاحی.
4-هزینه های پیشگیرانه.
5-سلب اعتماد مشتریان از سازمان

چالش فرا روی اکثر مؤسسات تولیدی و خدماتی هنگام مواجه شدن با تنزل کیفیت کالا و خدمات آن مؤسسات، یافتن علل کاهش کیفیت و خدمات این سازمانها است. کارشناسان دلایل پائین بودن کیفیت کالا و خدمات را معمولاً در سوء مدیریت، عدم برنامهریزی مناسب و کم بها دادن به وظیفه کنترل کیفیت میدانند. اولین مسئول حفظ کیفیت محصول و یا خدمات، مدیرآن مؤسسه تولیدی یا خدماتی است. زیرا مدیـــران بــایــد مــراحــل پیشرفت کــار را در تمــامی رده های شغلی در سیستم خود کنترل نمایند. 
بنابراین، این پرسش مطرح می شود که یک مدیر خوب چگونه باید بر محیط کار نظارت کند تا بتواند بالاترین میزان کیفیت را برای تولیدات کسب نماید. اولین نکته این است که برای مدیر کیفیت نخستین اولویت باشد. هرگز در مورد برنامه های زمانی فاکتور کیفیت را فراموش نکند. هرگز اولویت بندی بودجه را بدون در نظــر گـرفـتـن هـــزینــه افـزایـش کیفیـت بـــررسی ننمــایـــد و هــرگـــز مـیزان بـودجــه برنامه های مختلف کـــارخـــانـه و یا شرکت خود را بدون بررسی کیفیت آن موارد مورد سنجش قرار ندهد. 
بدون شک برای داشتن کیفیت بالا در یک سازمان باید تاریخچه ای از مفهوم کیفیت از آن سازمان و هدفهای آن سازمان در اختیار داشته باشیم. به بیان دیگر، اگر میخواهیم که سازمان ما به سمت افزایش کیفیت پیش برود باید اطلاعات خود را در مورد واژه کیفیت بالا ببریم. دقیقا زمانی که ما متوجه می شویم چگونه می توانیم مدیریت زمــان و بـودجــه را رعایت کنیم همـان زمـــان است کـــه می توانیم به مدیریت کیفیت هم پی ببریم. ما باید با رابطه بین بودجه، کیفیت و زمان آشنا باشیم.


دقیقا در این زمان می توانیم با سرمایهگذاریهای موثر که باعث افزایش سود سهام مالی میشوند، کیفیت تولیدات و خدمات خود را هم بالا ببریم بدون این که اثرات منفی در بخش بودجه و زمان را تحمل کنیم. بعد از نقش مدیریت، باید نقش برنامه ریزها را بررسی کرد. کیفیت نیز مانند سایر شاخص ها نمی تواند در یک سیستم خودنمایی کند مگر این که از ابتدا در آن سیستم برنامه ریزی شده باشد. بنابراین، سؤال اینجاست که یک برنامه ریز چگونه، عمل می کند تا کیفیت سیستمی را که شناخته افزایش دهد؟ اولین قدم در راه پیشرفت، شناخت شرایط موجود است. هر مهندس باید کیفیت برنامه ریزی های خود را اندازه گیری کند. در عین حال باید بررسی کند که چگونه با ظرفیت های موجود می تواند به حداکثر کیفیت برسدبا اندازه گیری و بررسی مراحل پیشرفت سیستم، به کمک کنترل کیفیت در مییابیم آیا مراحل کاری و استانداردهای سازمان اجرا می شوند یا نه؟ نکته دیگر این که آیا این استاندارد ها و مراحل مختلف در راه به ثمر رساندن خوب کارها و اهداف موثر هستند یا نه؟ وقتی این استانداردها در نظر گرفته نمی شوند علت چیست؟ نکته دیگــر این که آیــا ایـــن استانداردها و مراحل مختلف در راه به ثمر رساندن خوب کارها و اهداف مؤثر هستند یا نه؟ وقتی این استانداردها در نظر گرفته نمی شوند، کنترل کیفیت، علل ایجاد مشکلات را بررسی می کند و به مدیریت کمک می کند تا یک راه حل جدید ارائه دهد و پیشرفت را به سیستم برگرداند. با تست کردن محصولات می توان میزان پیشرفت سیستم را بررسی کرد. کنترل کیفیت، میزان کیفیت به دست آمده را بررسی میکند و به این ترتیب مدیریت می تواند تعیین کند که آیا مراحل کاری برای نیازهای پروژه مناسب بوده اند یا نه؟ وقتی میزان نواقص بالاتر از میزان پیشبینی شده باشد، کنترل کیفیت می تواند کمک کند تا دلایل روشن شود و اقدامات در جهت رفع مشکل انجام شود.

پایان فصل اول

------------------------------------------------------------------------------------------------


فصل دوم

دوایر و حلقه های کنترل کیفیتی در سازمان ها


مقدمه


به منظور دستیابی به الگوهای بهینه حل مساله و ایجاد بهبود در سازمانها، گروههای حل مساله یکی از راهکارهای مورد استفاده در سازمانهای مختلف بوده است. در این راستا، سازمانها نسبت به ایجاد تشکلهای کاری و ایجاد فرهنگ کار گروهی، اقدام نمودهاند و در این راه دستاوردهای مهمی نیز توسط آنها کسب شده است.
البته تشکیل، کارایی و اثربخشی این گروهها، در گرو مسائل مختلفی است که نقش فرهنگ جامعه در این رابطه نقش بهسزایی را بهعهده دارد.

تاریخچه پیدایش دوایر كنترل

ژاپن پیش از جنگ جهانی دوم، بهواسطه عدم بهكارگیری روشهای كنترل كیفیت، بهتولیدكننده كالاهای ارزان و نامرغوب شهرت داشت. این كشور برای ورود بهبازارهای جهانی تلاش زیادی را مصروف داشت.
از سال 1970 صحنه رقابتها تغییر كرد و از آن بهبعد ژاپن توانست اطمینان بازارهای جهانی را بهخاطر كیفیت مطلوب كالاهایش جلب كند و بازارهای جهانی را بهدست گیرد.
این انتقال تسلط بر بازارهای كشورهای پیشرفته غربی، تاثیر زیادی گذاشت، تا آنجا كه غربیها، دلایل متعددی را برای موفقیت ژاپنیها تراشیدند. یكی از دلایل معروف كه غربیها برآن تكیه میكنند این است كه، این سیستمها، فقط با فرهنگ ژاپنیها قابل اجراست و ژاپنیها جز كار كردن، بهچیزی نمیاندیشیدند. ولی اگر از نزدیك مسائل را مورد بررسی قرار دهیم، متوجه میشویم كه دلایل رشد ژاپن، بهراز و رمز شرق یا خاور دور مربوط نمیشود، بلكه این تغییر و تحول بهدنبال پارهای از تصمیمات اساسی، كه از جانب دولت و شركتهای بزرگ ژاپنی، در چگونگی اداره و هدایت كاركنان خود اتخاذ شد، بهدست آمد. این تصمیمات اساسی در این جمله خلاصه میشود:

«از آنجاییكه، اكثریت كاركنان ما مستعد و توانمند هستند، لازم است فرصتی در اختیار آنها قرار گیرد تا، از فكرشان همانند جسم خود استفاده كنند»
ظهور جنبش دایره كیفیت نتیجه چنین فلسفهای بود و بسیاری از افراد معتقد بودند كه دوایر كیفیت و ابزارهای مرتبط با مطلب فوق، یكی از مهمترین عوامل مؤثر در پیشرفت ژاپن، درطی بیست سال گذشته، بوده است.
بهواسطه موفقیتهای فوقالعادهای كه شركتهای ژاپنی در بهكارگیری این گروهها در زمینه كنترل كیفیت محصولات و بهرهوری بهدست آوردند، سایر كشورها از جمله كشورهای آمریكایی، اروپایی وآسیایی درمورد بهكارگیری این گروهها در شركت خود ترغیب شدند، بهطوریكه در آمریكا از سال 1973 تا سال 1982 بیش از 5000 سازمان، دوایر كنترل كیفی را بهكار گرفتند كه نیروی هوایی آمریكا، شركتهای تولیدی، بانكهای ملی و خطوط هوایی آمریكا را شامل میشود. بر اساس آمار سال 1984 در چین، 480000 دایره كنترل كیفی با بیش از چهار میلیون كارگر بهعنوان عضو تشكیل شد در حالیكه براساس آمار سال 1988 در خود ژاپن یك میلیون دایره كنترل كیفی با بیش از ده میلیون كارگر بهعنوان عضو فعالیت میكردند. جالب اینكه رئیس جمهور چین، سالیانه جوائز بهترینها را شخصاً اهدا میكند.

در ابتدا ، موضوع تشكیل دوایر كنترل كیفی در ژاپن، تنها مسائل مرتبط با كنترل كیفی بود ولی در حال حاضر بهنحو وسیعتری بهموضوع كار این گروهها توجه میشود. این گروهها علاوه بر مسائل كیفی، در زمینه افزایش بهرهوری، كاهش هزینه و افزایش ایمنی و بهسازی در محیط كار فعالیت میكنند. لذا در میان ملل مختلف بهگروههای بهبود، دوایر كیفیت، گروههای بهروهوری، و امثال آن مشهور هستند.



حلقه های کیفیت چیست؟

دوایر کیفیت نتیجه تعامل بین روش کنترل کیفیت آماری آمریکایی و تجربیات سازمانی ژاپنی است .ژاپنی ها مفهوم کنترل کیفیت را از آمریکایی ها گرفتند و آن را به طور عملی و در قالب دوایر کنترل کیفیت توسعه دادند. 
برای درک مفهوم حلقه کنترل کیفیت لازم است با مفهوم سه کلمه تشکیل دهنده آن آشنا شویم :

حلقه(Circle=A ring) :

به گروهی از افراد اطلاق می شود که به سبب علایق مشترک گرد هم می آیند . بعضی این لغت را دایره و برخی چرخه نیز ترجمه کرده اند .

کنترل(Control =A check ):

به معنی وارسی ،نظارت ، رسیدگی، ممیزی به منظور اطمینان از صحت و سقم کار است .

کیفیت(Quality):

به معنای ارتقا و بهبود دائمی کیفیت کالا یا خدمات به منظور جلب اعتماد مشتری می باشد .

بنابراین دایره شامل تعدادی افراد هستند که به صورت داوطلبانه در قسمت های مختلف واحدهای تولیدی یا خدماتی با حضور فعال سرپرست یا مدیر آن قسمت برای حل مسائل از طریق خلق ایده هایی نو گردهمایی تشکیل می دهند و فعالیت های مربوط به کیفیت را از طریق شناسایی و تعریف مسئله بررسی کرده و در ارتباط با مشکلات با استفاده از روشهای تحلیلی راه حل های مناسب را ارائه می کنند.


فرآیند کنترل کیفیت

-شناسایی و انتخاب موضوع

شناسایی موضوعات از طریق کلیه کارکنان (شامل مدیران، سرپرستان، کارشناسان و کارگران) صورت میپذیرد. بعد از شناسایی و طرح موضوع توسط كاركنان، پس از تجزیه و تحلیل اولیه، از بین موضوعات پیشنهادی، موضوعات مهمتر به تشخیص مدیر یا معاون مربوطه انتخاب میگردد. فرد پیشنهاددهنده (یا فرد انتخابشده از سوی مدیر مربوطه)، مسئول تشکیل تیم یا مسئول اجرایی میباشد.


- تشکیل، سازماندهی تیم و تهیه طرح اجرایی

در این راستا توسط مسئول اجرایی موضوع، از افراد و یا واحدهای مختلف به صورت غیررسمی جهت همكاری در تشكیل دایره كنترل كیفی دعوت بهعمل میآید. سپس افراد مدعو، اقدام به تهیه طرح پیشنهادی كه شامل موضوع، اهداف، برنامه زمانبندی، صرفهجوئیهای قابل پیشبینی و نام اعضا، نام راهبر و دبیر جلسات میباشد، مینمایند.

-اخذ تایید کمیته راهبری

پس از تهیه طرح پیشنهادی، دبیر دایره، طرح پیشنهادی را جهت تأئید برای كمیته راهبری ارسال مینماید. كمیته راهبری پس از بررسی و تأیید، طرح پیشنهادی را جهت تخصیص كد و مركز هزینه، برای امور مالی ارسال مینماید. واحد مالی نیز پس از اختصاص مركز هزینه و كد، مراتب را به اطلاع راهبر دایره و واحدهای مرتبط از جمله كمیته راهبری میرساند. 


- تشکیل جلسات و اطلاعرسانی

پس از دریافت نامه، راهبر دایره اقدام به تشكیل جلسات دایره كنترل كیفی نموده و براساس ابزارهای هفتگانه كنترل كیفی اقدام به تشخیص علل ایجاد مشكل و حل آنها مینماید. كلیه صورتجلسات این دوایر، برای واحدهای مرتبط ارسال میگردد.

- اجرای راهحلهای شناسایی شده

پس از تعیین راهحل (یا راهحلها)، دایره با هماهنگی دبیر، اقدام به اجرای راهحلهای ارایه شده مینمایند. پس از اجرا، اعضا اقدام به بررسی نتایج بهدست آمده از اجرای این راهحلها مینماید. (بررسی نتایج و بازخورد در اجرا در نظر گرفته نشده است).

- جمع بندی و ارائه گزارش

پس از انجام مراحل تعیین شده، راهبر اقدام به ارسال نامهای مبنی بر اتمام فعالیت گروه نموده و برای انجام محاسبات مالی، به كمیته راهبری ارسال مینماید.
پس از تأئید كمیته راهبری، دایره اقدام به ارایه فعالیتهای انجام شده طی یك سمینار به مدیریت عامل، مدیران ارشد و افراد ذینفع مینماید. سپس، پاداش اعضای دایره كنترل كیفی طبق دستورالعمل تدوین شده جهت پرداخت پاداش، پرداخت میشود.


وظایف حلقه های کیفیت

فلسفه اصلی تشکیل حلقه های کیفیت مشارکت کارکنان در بهبود و توسعه ساختار اقتصادی سازمان است . تشکیل حلقه های کنترل کیفیت و فعالیت آنها باد د زمینه های مختلف که بعضی از آنها به شرح زیر است :
- ایمنی محیط کار. 
-کاهش ضایعات.
-کاهش زمان تحویل یا خدمات به مصرف کنندگان.
-بهبود فرآیندهای کاری 
-بهبود استانداردهای کاری.
-تجزیه و تحلیل مسائلی که در طی کار به وجود می آید و یا توسط مدیران پیشنهاد می شود تا با تحقق آنها در یک کار گروهی موفق ،سازمان ضمن اطمینان از کیفیت کالایی که ارائه می دهد ،نظرات مصرف کننده را نیز در طراحی محصول منظور نموده و رضایت آنها را جلب نماید از این رو حلقه های کیفیت باید ضمن توسعه توانایی های فردی و آشنایی با ابزار کنترل کیفیت ،خود را برای اجرای وظایف زیر آماده سازند :

-شناسایی مشکل که در محدوده کاری آنها اتفاق می افتد .این مشکل می تواند در مورد هر یک از زمینه های مختلفی که به آنها اشاره شد صورت پذیرد. 
-انتخاب مشکل و جمع آوری اطلاعات دقیق در مورد آن.
-تجزیه و تحلیل مشکل .
-حل مشکل و جمع آوری نظرات اعضا در یک کار گروهی و با استفاده از ابزار کیفیت.
-تهیه و اجرای راه حلهای مناسب برای رفع مشکل.
-ارائه راه حل ها به مدیریت.

عوامل مهمی که در اجرای خوب حلقه های کیفیت نقش دارند:

-فرهنگ و جو سازمان.
-ارزشهای مدیریتی. 
-اجرای اهداف کارکنان.
-برانگیختن انگیزهای باطنی.
-درک کارکنان از توسعه قابلیت هایشان به وسیله حلقه های کیفیت و رشد در یک جنبه از توانایی هایشان.

--------------------------------------------------------------------------------------------------


فصل سوم

کنترل کیفیت در کنترل پروژه

مقدمه
کیفیت پروژه عبارتست از مقداری که مشخصات موجود پروژه نیازهای آن را برآورده می کنند. مدیریت کیفیت پروژه کلیه مراحل و بخش های پروژه را شامل تعریف اولیه پروژه از طریق فرآیندهای پروژه،مدیریت کیفیت پروژه، به عنوان بخشی از مدیریت کیفیت کل پروژه در حوزه مسئولیت مدیر پروژه، طرح و پورتفولیو می باشد. مدیریت کیفیت بر اساس مشارکت کلیه اعضای تیم پروژه می باشد که باید به کیفیت به عنوان پایه و اساس پروژه بپردازند. مبانی کیفیت پروژه عبارتست از راهکاری مدیریت کیفیت سازمان اصلی که درگیر نتایج و فرآیندهای پروژه می باشد. سازمان اصلی، سیاست ها، اهداف و مسئولیت های کیفی پروژه را تعیین می کند و مشخص می کند که چگونه کیفیت باید از طرقی نظیر برنامه ریزی کیفیت، رویه های اجرایی استاندارد، معیارهای کنترلی و سایر جنیه های سیستم مدیریت کیفیت سازمان پیاده سازی شود. حیطه های بحرانی در مدیریت کیفیت پروژه عبارتند از نقاط تماس بین پروژه، طرح یا پورتفولیو و سازمان اصلی. ریسک غفلت از کیفیت، عدم دستیابی به اهداف پروژه، طرح و یا پورتفولیو می باشد.


عملکرد مورد انتظار از محصول باید در خلال پروژه تایید و تصدیق گردد. معمولا مشتری و یا مصرف کننده باید به منظور اطمینان از تطابق با نیازمندی ها، دراین بررسی ها دخیل شوند. تایید کیفیت پروژه از طریق رویه هایی نظیر تضمین کیفیت کیفیت، کنترل کیفیت و بازرسی پروژه و محصول انجام می شود. در صورت نیاز می توان از مدل های مقیاس، CAD و نمونه ها برای تایید محصول استفاده کرد. در مواقعی محصول نهایی یک نرم افزار می باشد، می توان از نسخه اولیه برای شناسایی عیب ها و اصلاح آن در آینده استفاده کرد. در صورتیکه محصول، یک سند باشد، می توان از نسخه پیش نویس برای رفع ایرادات و اصلاح در نسخه های بعدی استفاده کرد.


به منظور تعیین اینکه اقلام قابل تحویل، مشخصات اصلی را برآورده می کند و به منظور آشکار کردن عیوب به منظور اصلاح زودهنگام آنها و جلوگیری از دوباره کاری های گران قیمت انجام تست ضروری می باشد. رویه تست و تحویل که باید انجام گردد باید در ابتدای پروژه مشخص شود، مخصوصا در هنگام تعریف پروژه.

گام های فرآیندی ممکن:

1- تهیه برنامه کیفیت.
2- انتخاب، ساخت و تست.
پروتوتایپ/ مدل 
نسخه 
سند 
3- گرفتن تاییدیه برای ساخت و تست نسخه نهایی.
4- پیاده سازی تضمین کیفیت و کنترل کیفیت.
5- انجام تست و گرفتن و مستند کردن تاییدیه نتایج.
6- پیشنهاد و اجرای اقدامات اصلاحی و گزارش بر روی اقدامات مورد نیاز برای رفع ایرادات.
7- مستند سازی دروس آموخته و اعمال آن روی پروژه های جدید. 
تیم پروژه، اقلام قابل تحویل و اختتام پروژه در بر دارد.


سیستم نظارت در کنترل کیفیت

نقش مهم نظارت، در ارتقاء كیفیت و مهم تر از آن در دستیابی به زمان بندی است. اگر پیمانكار قادر به حركت نبوده، سیستم نظارت هم نتوانسته است او را فال كند، باید روی این موضوع فكر كرد. این توقع كمی اشتباه است كه پیمانكار كار خودش را بكند و كار نظارت این باشد كه همه موارد را كنترل نماید این روش اشتباه است: مثلاً جایی آسفالت می شود و هنگامی كه كامیون روی آن حركت می كند، نشست می كند در حالی كه هنگام اجرا نظارت نیز همه امور را كنترل كرده است.

آیا این نكته نباید بازبینی شود؟

آیا ثروتی بزرگ از میان نرفته است؟ 


در پروژه باید تعهد را از پیمانكار خواست و او را ملزم كرد كه كنترل كیفیت و كنترل پروژه را در درون سیستم خود اعمال كند، در غیر اینصورت به او كار ندهند و اگر چنین سیستمی داشت تشویق شود. كار نظارت با هزینه بالا و با كارشناسی فوق العاده ای صورت می گیرد، اگر برای مثال قرار باشد هر وجبی از بتن در پروژه ها آزمایش شود نیاز به تعداد كثیری ناظر است، شما نمی توانید این تعداد ناظر را در یك پروژه جمع كنید مگر در طرح كیفی پائین، اما اگر شما این كار را به خود شركت بزرگ واگذار كنید كه خودش كنترل كند و شما كنترل روند نظارت را داشته باشید و روند كنترل كیفیت و كنترل پروژه را نظارت كنید آن وقت قادر خواهید بود تعداد محدودی ناظر متخصص و سطح بالا به كارگاه بفرستید كه به سیستم اجرایی مسلط باشند اگر كار درست باشد ناظر تبدیل می شود به یك قاضی عادل.


درست است كه در تخصص و كارشناسی كاسیتی هایی داریم اما مهمترین مشكلی كه در تولید و اقتصاد داریم مدیریت است نه تخصص و كارشناسی. 


اگر فرض كنیم كه در كشورمان هشتاد تا نود پروژه بزرگ داریم، شركت های مجری این پروژه ها باید به نحوی سازماندهی شان را پیش ببرند كه هشتاد تا نود مهندس مناسب در جامعه بتوانند با كیفیت مناسب، نقش رئیس كارگاه را ایفا كنند. 


یعنی باید امكانات برای این رئیس كارگاه ها فراهم شود تا آنها بتوانند به مدیریت بپردازند و مسئول كیفیت و زمان بندی باشند. 


رئیس كارگاه، رئیس دفتر فنی و مدیر پروژه یك مثلث مدیریتی تشكیل می دهند. دفتر فنی در عین حال باید زیر نظر مدیر پروژه باشد تا كنترل كیفیت و زمان بندی مسئولانه تر پیش رود.